YŘkleniyor...
Yazarlar :     Ba■lřk :
Makaleler / S├╝leyman D├Ânmez
18 y─▒l ├Ânce bir hayal kurmu┼čtum.

    18 y─▒l önce bir hayal kurmu┼čtum.

 

  Sevgili okurlar─▒m─▒z bu hayalimizi 1995 y─▒l─▒nda kaleme alm─▒┼č 1998 y─▒l─▒nda da dergimizde yay─▒nlam─▒┼čt─▒k. Fakat tekrar sizlerle payla┼čmak istedim. O günlerde bu hayal için kimi ‘siz delisiniz’,  Kimide ‘neden olmas─▒n arkan─▒zday─▒z’ demi┼čti. Özü reklama dayal─▒ olan bu hayal gerçekle┼čebilse emin olun ┼ču an ilçemiz Zara belki de çok farkl─▒ bir nokta da olacakt─▒. Aradan geçen 18 y─▒l sonra bu hayalimi tekrardan sizlerle payla┼čmak istedim.

 

  1995 y─▒l─▒nda Zara Fm’de bir ay süren “sigara ve içkiye hay─▒r adl─▒ bir kampanya düzenlemi┼čtik.” Bu bir ay içinde ilçe Milli E─čitim ile anla┼čarak 40 ö─črenci e┼čli─činde haz─▒rlanan anket ka─č─▒tlar─▒yla tüm Zara’da anketler yapt─▒rd─▒k. Zara Fm’de konu ile ilgili yapt─▒─č─▒m─▒z programlara kat─▒lan doktorlar içki ve sigaran─▒n Zararlar─▒ ile ilgili bir çok program yapt─▒. Yine içki ve sigaradan Zarar görmü┼č insanlar canl─▒ yay─▒nlara kat─▒ld─▒lar. Zara kaymakaml─▒─č─▒n─▒n ve Zara belediyesinin deste─či ile de “içki ve sigara’y─▒ b─▒rakma kampanyas─▒”na istinaden canl─▒ yay─▒nda içki ve sigaray─▒ b─▒rakmaya söz veren hem┼čerilerimize ödül olarak sigara için 5 milyon içki için 10 milyon verilecekti. Kampanya sonunda (7 ki┼či sigara, 5 ki┼či de alkolü b─▒rakm─▒┼čt─▒) bu bir ay buna benzer etkinlikler yo─čun bir ┼čekilde devam etmi┼čti. Hatta o günlerde kampanya bas─▒n─▒n ilgisini çekerek konu TRT 1 ve Kanal D’nin ana haber bültenlerine konu olmu┼č yine baz─▒ ulusal gazetelerde yer alm─▒┼čt─▒. O günlerde olu┼čan bu atmosfer beni bir hayale sürüklemi┼čti. Bu hayalimi ka─č─▒da dökerek konuyu açt─▒─č─▒m─▒z insanlardan baz─▒lar─▒ ütopik (gerçekle┼čmeyecek hayal) derken baz─▒lar─▒ neden olmas─▒n demi┼čti. Bende bu hayalimi sizlerle payla┼čmak istedim. (yaz─▒daki rakamlar 1995 y─▒l─▒na aittir..

 

   Bizler toplum olarak nedense hep ba┼čkalar─▒ndan bir ┼čeyler beklemi┼čiz. Örne─čin; ─░lçe d─▒┼č─▒ndaki zengin hem┼čerilerimiz gelip bir ┼čeyler yapsa da bizlerde faydalansak veya bir i┼če girme konusunda önemli mevkiye sahip birilerini bulsak da bir yak─▒n─▒m─▒z─▒ i┼če soksak deriz. Hatta bunun için rü┼čvet veya büyük ödünler vermeye de raz─▒ oluruz. Dü┼čünün bir erkek evlenmek dü┼čüncesi ile birikim yapmak için gurbet yollar─▒na dü┼čmüyor mu? Yine bir ba┼čka erkek ailesini b─▒rakarak y─▒llarca zor ┼čartlar alt─▒nda çal─▒┼čmak üzere evinden çok uzaklara yani gurbete gitmiyor mu? ─░nsanlar tüm bunlar─▒ ne için yap─▒yor tabiî ki daha iyi ┼čartlarda ya┼čamak için para kazanmak için.

 

   Yine devlet memleket için ne yap─▒yor konusu aç─▒l─▒nca da atmada s─▒ray─▒ kimseye kapt─▒rm─▒yoruz. ─░┼č yok a┼č yok. Hastanede hastam─▒za çare yok…

 

   ┼×öyle bir ilçemizi gezmeye ç─▒k─▒p bir esnafa giriyoruz. ─░┼čler nas─▒l diye sormadan “piyasa tamamen ölü hele ┼ču göçler i┼čimizi iyice bitirdi!... buralar da durmayacaks─▒n, zaman─▒nda gitmek vard─▒. “yar─▒n çek ve senet var, bugün toptanc─▒ gelecek, Allah büyüktür bir ┼čeyler olur. Üç a┼ča─č─▒ be┼č yukar─▒ ayn─▒ sohbetler. Yine bir kahveye giriyoruz. Ma┼čallah i┼čler iyi a─čz─▒na kadar adam dolu birço─ču i┼čsiz genç. Tabiî ki henüz ─░stanbul veya ba┼čka bir yere çal─▒┼čmaya gitmemi┼čse. ─░┼čler nas─▒l diye sorarsan─▒z ne i┼či zaman geçiriyoruz veya benzeri cevaplar. Peki bunun sonu nereye varacak.

 

   Y─▒l 1950 nüfus köylerle birlikte 45 bin, y─▒l 1995 aradan 45 y─▒l geçmi┼č devaml─▒ ço─čald─▒─č─▒m─▒z halde nüfus 30 bine dü┼čmü┼č. Peki sorun çok her geçen günde daha kötüye gidiyor. Bu kötü gidi┼či durdurmak için bugüne kadar bizler ne yapt─▒k öyle ise ne yapmak laz─▒m.

 

   Evet öyle bir proje olmal─▒ ki Zara’n─▒n kaderi de─či┼čmeli Zara’ya yat─▒r─▒mlar gelmeli i┼čsizlik sorunu ortadan kalkmal─▒ esnaf─▒n i┼či 3 veya 4 kat─▒na ç─▒kmal─▒. Yine öyle bir proje olmal─▒ ki tüm bunlar gerçekle┼čirken insanlara ek bir maddi yük getirmemeli. Peki sizce tüm bu hayaller nas─▒l ba┼čar─▒labilir di?

 

   ─░┼čte biz bu projeyi ba┼čarmak için bir hayal kurmu┼čtuk… bakal─▒m sizler ne diyeceksiniz…

 

 

  1- Hedef   2-Birlik Beraberlik ve ─░nanç  3-Özveri  4-Reklam

 

   Hep söyleriz ─░stanbul, Ankara, Bayburt, Zara bu sözü söylerken epeyde gururlan─▒r─▒z. ─░lçe d─▒┼č─▒na ç─▒kt─▒─č─▒m─▒zda nerelisin diye sorduklar─▒n da Sivasl─▒ de─čil de Zaral─▒y─▒m derken epeyde övündü─čümüzü anlat─▒r─▒z. Halbu ki Zara ile ilgili gerçekler az önce anlatt─▒─č─▒m─▒z gibi. Peki bir proje olsa yukar─▒daki 4 faktörü bir araya toplasa ba┼čar─▒ oran─▒ yüzde 90 lar da olsa ve Zara Türkiye de ─░stanbul Ankara Bayburt Zara deyimindeki gerçek yerini bulsa. Böyle bir projeye destek verir miydiniz.

 

   1 hedef; Önce bir hedef belirlenmeliydi ne olabilir bu hedef! ┼ču ana kadar yap─▒lan ara┼čt─▒rmalara göre (hatta baz─▒lar─▒n─▒n fizibilite raporlar─▒ bile haz─▒rlanm─▒┼č) a) su ┼či┼čeleme fabrikas─▒ b) tekstil c) yine hali haz─▒rda devletten te┼čvik alm─▒┼č in┼čaat─▒ devam eden Zarasan ┼čirketine ek olarak yap─▒lacak süt fabrikas─▒ et mamulleri daha sonrada dericilik sektörü vs… Peki hedefi belirledik. Bu i┼č nas─▒l olacak.

  2- birlik beraberlik inanç ve özveri; ─░┼čte en büyük eksi─čimiz bir türlü ba┼čaramad─▒klar─▒m─▒z. Birlik beraberlik inanç ve özveri, bu konu da birçok atasözümüz var bir elin nesi, iki elin sesi var. Birlikten kuvvet do─čar vs.. i┼čte projenin özü bir özverinin birlik ve beraberlikle uygulanmas─▒. Fakat birlik ve beraberlikle uygulanacak özveri öyle olmal─▒yd─▒ ki. Mant─▒kl─▒, ba┼čar─▒ ┼čans─▒ olan ve insanlara ek bir maddi yükümlülük getirmeyen bir özveri olsun. Yine birlik ve beraberlikle uygulanacak öyle bir özveri olmal─▒yd─▒ ki tüm Türkiye’nin hatta tüm dünyan─▒n dikkatini Zara’ya çeksin. Ne olabilirdi bu özveri. Zara Fm’de içki ve sigara ile ilgili bir anket yap─▒lm─▒┼čt─▒ anket rakamlar─▒na göre 6 ay içinde Zara’da içki ve sigaraya nakit harcanan para 43 milyar (2013 rakamlar─▒na göre 4 milyon) üstelik bu dönemde tekel karl─▒l─▒k aç─▒s─▒ndan en kötü 6 ay─▒n─▒ ya┼čam─▒┼č. Öyleyse herkes memleketi, i┼čsizleri ve esnaf─▒ için çocuklar─▒n─▒n daha güzel, sosyal imkanlar─▒ daha geni┼č bir Zara’da ya┼čamas─▒ için el ele vererek 6 ay için bir özveride bulunsa. Peki bu özveri yaln─▒zca 6 ay için içki ve sigaraya hay─▒r olsa. Bu alt─▒ ay içinde içki ve sigaraya verilen para bu süre zarf─▒nda bir kumbara ile birikim yap─▒lsa ilçenin muhtelif yerlerine dev sembolik kumbaralar konulsa yaln─▒zca içki ve sigaraya verilen para de─čil tüm Zara kendi imkanlar─▒nca projeye destek verse hedefte seçilen ve kurulan yat─▒r─▒mlardan insanlar birikimleri kadar hisse senedi alsa hem yat─▒r─▒ma ortak olup hem de projenin hayata geçmesi için altyap─▒ olu┼čturulsa ne dersiniz.

 

  4 reklam; Bir i┼č adam─▒n─▒n yüz liram olsa 90 liras─▒n─▒ reklama verip 10’tl sini de yat─▒r─▒ma ay─▒r─▒rd─▒m sözünü hepiniz duymu┼čsunuzdur. Para kazanan insanlar mant─▒ks─▒z olsa TV’lerde milyarlarca reklam paras─▒ vermezlerdi. Onun için bu projenin yüzde 90’n─▒n─▒ ne sigaray─▒ b─▒rakma, ne içkiyi b─▒rakma, nede insanlar─▒n birikim yapmas─▒, en önemli k─▒sm─▒n─▒ reklam olu┼čturuyor. Hayal gücünüzü biraz zorlay─▒n ve Zara’y─▒ ┼čöyle bir dü┼čünün Zara’n─▒n giri┼činde bir levha lütfen sigaralar─▒n─▒z─▒ söndürün. Bu ilçede ┼ču ┼ču tarihlerde içki ve sigara içmek yasakt─▒r yaz─▒yor. Yine her tarafta da─čda tepede konu ile ilgili afi┼čler yaz─▒lar yer al─▒rken sokaklar da ve kahvelerde sigara içilmiyor. Yine büfeler ve bakkallar içki ve sigara satm─▒yor. Bütün bunlar ilçenin kaderini de─či┼čtirmek için yap─▒l─▒yor. Bas─▒n─▒n nas─▒l dikkatini çekerdi. Gazeteler haberi man┼četten vermez miydi TV’ler haberlerine konu yapmaz m─▒yd─▒? TV’ler Zara’ya gelerek insanlarla Zara’da bunu nas─▒l ba┼čaracaks─▒n─▒z diye röportaj yapmaz m─▒yd─▒? Peki bunlar olunca neler mi olurdu. Birçok i┼č adam─▒m─▒z─▒n dikkatini Zara’ya çekerdik.  (benim Zaral─▒m böyle bir özveriyle memleketine yat─▒r─▒m yapmak gayreti içeresin de deyip i┼č adamlar─▒m─▒z─▒ da bu yat─▒r─▒m─▒za desteklerini sa─člamaz m─▒yd─▒k?) sonra böyle bir te┼čebbüsü destekleyen büyük sermaye guruplar─▒ ortaya ç─▒kmaz m─▒yd─▒? Yine devlet bu giri┼čimi ödüllendirmez miydi?

 

   Yine sabanc─▒ koç ve ihlas gibi gruplar reklam olsun diye yapaca─č─▒m─▒z yat─▒r─▒ma destek vermez miydi? Yine dünyada benzeri bir uygulamas─▒ olmad─▒─č─▒ için dünya bas─▒n─▒n─▒n ilgisini çekmez miydik? Türkiye’de 1 ayl─▒k sigaray─▒ b─▒rakan bir insana 8 bin dolar veren dünya sa─čl─▒k örgütü dünyaya örnek te┼čkil edecek bir uygulamaya nas─▒l bakard─▒? Bunlar gerçekle┼čmeye ba┼člay─▒nca dünya bas─▒n─▒ndan CNN bir Anadolu kasabas─▒ bunu nas─▒l ba┼čar─▒r deyip Zara’ya ara┼čt─▒rma için gelmez miydi? Böyle olunca üretilecek ürün veya ürünlerin reklam─▒ da kendili─činden yap─▒lm─▒┼č olmaz m─▒yd─▒? Bunlar ┼ču an bizim hayal ettiklerimiz dan─▒┼čt─▒─č─▒m─▒z birçok kimse bunlar─▒n en az yüzde 98’inin gerçekle┼čece─čini, ba┼čar─▒ld─▒─č─▒ takdirde tahmin bile edemeyece─čimiz oranda birçok geli┼čmelerin olabilece─čini söylediler. Peki tüm bunlar─▒ kazanmak yaln─▒zca 6 ayl─▒k bir özveri de─čimli? Soruyoruz.. Kazanacaklar─▒m─▒za de─čmez mi?Burada proje için de 6 ay boyunca içki ve sigara satarak geçimini sa─člayan i┼č yerlerine kayb─▒n─▒ telafi edecek sistem de olu┼čturuldu tabi. ─░çki ve sigaray─▒ b─▒rakmak oldukça zor fakat, ┼×u da bir gerçek Zara’da ramazanda bir ay boyunca içki yok denecek kadar az içilip gündüz hiçbir yerde sigara içiliyor mu? Hay─▒r peki bunu ba┼čaran bizim insanlar─▒m─▒z de─čimli. Bizim insan─▒m─▒z bunu ne için yap─▒yor? Allah için peki Allahu Teala “yar─▒n ölecekmi┼č gibi ahirete hiç ölmeyecekmi┼č gibi dünyaya çal─▒┼č─▒n” demiyor mu? Peki her y─▒l Allah için yapt─▒─č─▒m─▒z bu olay─▒ Allah’─▒nda dedi─či gibi ömrümüzde bir defa Zara’da herkesin adlar─▒n─▒n tarihe geçece─či bir kampanya için yapsak ne kaybederiz? Hiç bir ┼čey kaybetmeyiz, hatta her gün kaybetti─čimiz sa─čl─▒─č─▒m─▒z─▒ kazanmaktan ba┼čka… Evet kaybedece─čimiz ┼čey bu olurdu. Kazanacaklar─▒m─▒z m─▒ hayali bile güzel peki mant─▒ks─▒z m─▒? Ba┼čar─▒lamaz m─▒? 
öyleyse özetleyelim..

 

   1.hedef; (yap─▒lan yat─▒r─▒mlarla ekonomik kazanç ve i┼č istihdam─▒) 2- birlik beraberlik ve inanç (Zaram─▒z kendimiz ve gelece─čimiz için 3-özveri; (içki ve sigaraya 6 ayl─▒k veda) 4- reklam (hiçbir para vermeden dünyada e┼čine az rastlan─▒r bir reklam )   i┼čte hepsi var.

 

   Ameliyat masas─▒nda bir hasta var sizde doktorsunuz. Bir elinizde ne┼čter, di─čer elinizde ise içki ┼či┼česi. Ya içki ┼či┼česini ameliyat bitinceye kadar b─▒rak─▒p bu ameliyat─▒ ba┼čar─▒ ile bitireceksiniz. Ya da içki içip ameliyat─▒ öyle yapaks─▒n─▒z. zaten bu güne kadar yapt─▒─č─▒m─▒z da bu de─čil miydi?

 

   Hasta ortada karar sizin.

 

 O gün ki ┼čartlar─▒m─▒z ve ko┼čullar─▒m─▒z gere─či bu projeyi gerçekle┼čtiremedik. Fakat bu konu o günlerde birçok insanla konu┼čuldu hatta o günkü Kaymakam (Selim Cebiro─člu) Belediye Ba┼čkan─▒ (Ayd─▒n Kurt) ve ilçenin ileri gelenleri ile Zara fm deki canl─▒ yay─▒nda konuyu geni┼č olarak tart─▒┼čt─▒k. Burada ald─▒─č─▒m─▒z sonuç uygulamak çok zor. Fakat uygulan─▒rsa burada gerçekle┼čmesi öngörülen tüm hedefler hatta daha fazlas─▒ gerçekle┼čir fikrine var─▒lm─▒┼čt─▒. 
Demek ki insan isterse kendi gelece─čini de─či┼čtirmesi hiç de zor de─čil… 

 

                                                                                                                                                                           Süleyman Dönmez

 

 

 

 

 

 

Devletten köy derneklerine mülkiyet edinmede yüzde 30 destek...

Devlet vatanda┼č─▒na hizmet götürür; yol su elektri─čin yan─▒ s─▒ra sosyal problemleri ile de ilgilenir. Belediyeler de o co─črafi bölgenin fiziki sorunlar─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra halk─▒n sosyal problemleri ile de ilgilenir. Peki bu arada dernekler ne yapar? Hemen dü┼čünüyorum; H─▒zla yok olan kültürümüzü yar─▒nlara ta┼č─▒maya çal─▒┼čan, sosyal birlikteli─čimizi ayakta tutmaya çal─▒┼čan en etkin kurumlar onlard─▒r. Cenaze, dü─čün, zor gün dostu, ö─črenciye burs - kurs, köylerimizin yeniden aya─ča kalmas─▒ için yol, altyap─▒, su ve her türlü katk─▒y─▒ sa─člamaya çal─▒┼č─▒r. Yani hemen hemen devletin hizmetleri ile ayn─▒. Hatta derneklerimiz arac─▒l─▒─č─▒yla yap─▒lan hizmetlerin do─čru noktaya ula┼čmas─▒ konusunda daha h─▒zl─▒ ve etkin olaca─č─▒ kesin.

Toplumun temelindeki insan topluluuklar─▒na ; seçmek, seçilmek, yönetmek ve hizmet etmek gibi kavramlar─▒ ya┼čamay─▒ ve uygulamay─▒ ö─čreten,  demokrasi e─čitimi veren kurumlar─▒n varl─▒─č─▒ ve verecekleri hizmetin artmas─▒ devletin üzerindeki bir tak─▒m yüklerin de kalkmas─▒ anlam─▒na gelir. Fakat derneklerin ya┼čamas─▒ için öncelikle sa─čl─▒kl─▒ bir mülkiyete sahip olmas─▒ daha ziyade gelir getiren bir mülkiyete sahip olmas─▒ gerekir.

Madem derneklerin güçlenmesi bu toplumun gelece─či ve insanlar─▒n birlikteli─či için faydal─▒; öyleyse devlete ┼čöyle bir teklif götürsek. Türkiye'deki mülkiyet sahibi olmak  isteyen köy derneklerine devlet taraf─▒ndan yüzde 30 destek verilse sizce nas─▒l olur. ┼×u anda baz─▒lar─▒n─▒z bunu hayal ürünü bir proje olarak nitelendirebilir. Fakat fikrini ald─▒─č─▒m─▒z onlarca önemli bürokrat, akademisyen, hatta baz─▒ milletvekilleri gerekli ko┼čullar olu┼čur ve ciddi  kurumsal bir yap─▒ ile bu teklif devlete iletilir ise neden olmas─▒n. Hatta çok da güzel olur cevab─▒n─▒ verdiler. Önümüzdeki en büyük problem önce ilçe sonra il baz─▒nda kurumsal demokratik bir yap─▒ ile tek ses olmak. Ondan sonra bunun gibi birçok önemli projeye sahip  olmak pek ala mümkün olabilecektir.

Haydi hay─▒rl─▒s─▒...

 

                                                                                                                                                              Süleyman Dönmez

Yazar Adř : S├╝leyman D├Ânmez
Eklenme Tarihi : 1312294539
Bu makale 8911 ki■i tarafřndan okundu.
Bu Makaleye Yapřlan Yorumlar
Bu Makaleye Ait Kayřtlř Yorum Bulunamadř.
Bu Makaleye Yorum Yapřn
Yorum yapabilmek išin lŘtfen Řye giri■i yapřnřz.
YAZARIN DŢđER MAKALELERŢ
  • Ekli ba■ka makale bulunamadř.
GŘncel Ekonomi Haberleri